Prehliadač alebo jeho nastavenia nie sú podporované.

Praktik.ai používa moderné webové technológie kvôli bezpečnosti, rýchlosti a spoľahlivému prihlasovaniu. Tento prehliadač ich nepodporuje alebo blokuje JavaScript, preto sa aplikácia nemusí správne načítať.

Aktualizujte prosím Chrome, Edge, Firefox alebo Safari na najnovšiu verziu a stránku potom obnovte.

Ak používate Windows 7, Windows 8 alebo Windows 8.1, Chrome a Edge už nemusia ponúkať novú verziu. V takom prípade použite novšie zariadenie alebo kontaktujte podporu Praktik.ai.

Prohlížeč nebo jeho nastavení nejsou podporované.

Praktik.ai používá moderní webové technologie kvůli bezpečnosti, rychlosti a spolehlivému přihlašování. Tento prohlížeč je nepodporuje nebo blokuje JavaScript, proto se aplikace nemusí správně načíst.

Aktualizujte prosím Chrome, Edge, Firefox nebo Safari na nejnovější verzi a stránku potom obnovte.

Pokud používáte Windows 7, Windows 8 nebo Windows 8.1, Chrome a Edge už nemusí nabízet novou verzi. V takovém případě použijte novější zařízení nebo kontaktujte podporu Praktik.ai.

Your browser or its settings are not supported.

Praktik.ai uses modern web technologies for security, speed, and reliable sign-in. This browser does not support them, or JavaScript is blocked, so the app may not load correctly.

Please update Chrome, Edge, Firefox, or Safari to the latest version and then reload this page.

If you use Windows 7, Windows 8, or Windows 8.1, Chrome and Edge may no longer offer a newer version. In that case, use a newer device or contact Praktik.ai support.

II OZ 299/26

Legal thesis

Log in to see the legal thesis

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2026 r., sygn. akt VII SPP/Wa 223/25 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 kwietnia 2025 r. nr 360/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. oddalić zażalenie K. P. 2. odrzucić zażalenie R. P.

Uzasadnienie

Postanowieniem z 8 stycznia 2026 r. sygn. akt VII SPP/Wa 223/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") odrzucił zażalenie K.P. (dalej jako "skarżąca") na postanowienie tego Sądu z 19 listopada 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 223/25 utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 22 października 2025 r. o odmowie przyznania K.P. prawa pomocy w zakresie całkowitym, w sprawie ze skargi K.P. i D.K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 kwietnia 2025 r. nr 360/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Sąd wskazał, że wniesione zażalenie było niedopuszczalne bowiem przepisy P.p.s.a. nie przewidują możliwości złożenia zażalenia na postanowienie WSA wydane na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a.

K.P. i R.P. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie (k. 65 akt), wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, stwierdzenie, że dotychczasowy tok sprawy oraz zastosowanie art. 220 § 3 P.p.s.a. naruszają art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 2 i art. 32 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 EKPC. W zakresie prawa pomocy wskazali, że wielokrotnie wnosili o przyznanie tego prawa. W aktach WSA i NSA znajdują się ich oświadczenia majątkowe i szczegółowe uzasadnienia, z których wynika, że poniesienie kosztów wpisów i wynagrodzeń pełnomocników w setkach spraw spowodowałoby uszczerbek dla podstawowego utrzymania ich rodzin.

Odmowa przyznania prawa pomocy przy wymaganiu uiszczania wpisów, wymaganiu korzystania z profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu kasacyjnym powoduje, że formalne uprawnienie istnienie, ale nie może zostać zrealizowane. Koliduje to z ww. normami konstytucyjnymi.

W uzasadnieniu zażalenia nie odniesiono się do okoliczności niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie K.P. nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zażalenie R.P. podlega odrzuceniu.

Istotą zaskarżonego postanowienia jest to, że K.P. składając w piśmie z 18 grudnia 2025 r. (k. 32 akt) zażalenie (nazwane skargą kasacyjną) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 listopada 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 223/25 utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 22 października 2025 r. o odmowie przyznania K.P. prawa pomocy w zakresie całkowitym wydane w toku postępowania z wniosku o prawo pomocy na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a., nie wzięła pod uwagę, że od takiego postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. O fakcie tym poinformowano skarżącą przesyłając odpis zaskarżonego postanowienia (pismo k. 30 akt). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postąpił prawidłowo odrzucając zażalenie na postanowienie wydane w trybie art. 260 § 1 P.p.s.a. albowiem z art. 194 § 1 pkt 1- 10 P.p.s.a ani z przepisów P.p.s.a. nie wynikała możliwość zażalenia się na takie postanowienie.

Na brak możliwości wniesienia środka odwoławczego wskazuje pośrednio treść art. 260 § 2 zd. 2 P.p.s.a. gdzie stwierdza się, że Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skoro Sąd wydawał postanowienie z zakresu prawa pomocy po rozpatrzeniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza sądowego jako II instancja, to uznać należy, że jego orzeczenie jest ostateczne i prawomocne odnośnie kwestii prawa pomocy. W takiej sytuacji stronie żaden środek odwoławczy nie przysługuje. Taka informacja została skarżącej przekazana przy doręczaniu jej postanowienia ale została zignorowana i skarżąca wniosła zażalenie mimo braku takiej możliwości.

Wobec tego skoro skarżącej nie przysługiwał żaden środek odwoławczy w tym zażalenie, to należało takie zażalenie uznać za niedopuszczalne i w konsekwencji odrzucić je stosownie do art. 178 P.p.s.a.

Żalący się w uzasadnieniu rozpoznawanego obecnie zażalenia nie odnieśli się w jakikolwiek sposób do istoty zaskarżonego postanowienia (niedopuszczalności środka odwoławczego) a zatem nie można było ocenić zasadności tego zażalenia. W związku z tym pozbawione uzasadnionych podstaw zażalenie K.P. podlegało oddaleniu na mocy art. 184 P.p.s.a w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji postanowienia.

Zażalenie wniesione zaś przez R.P. należało z kolei odrzucić jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej (zażalenia) wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez R.P. na postanowienie Sądu o odrzuceniu zażalenia K.P. jest niedopuszczalne, ponieważ nie był on podmiotem wnoszącym zażalenie na postanowienie wydane na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a.. Była nim wyłącznie K.P.

Należy zauważyć, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem skarżonego postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Taka właśnie sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie odnośnie zażalenia R. P.

W związku z powyższym NSA, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 2 sentencji.